Yazarı: Mehmet MAZAK

İstanbul 2010 Avrupa Kültür Başkenti sürecinde İstanbul Kültür Tarihi araştırmacısı Mehmet Mazak editörlüğü ve sanat yönetmenliğinde “Şehr-i İstanbul’un Temizlik Kültürü” ismiyle Küçükçekmece Belediyesi tarafından Avrupa’ya asırlarca çevre ve temizlik kültürü konusunda örnek olmuş olan Osmanlı ve Türk milletinin güzelliklerini yansıtan bir eser yayınlandı.

Hazırlanan kitabın Editörü Mehmet Mazak eserin önsözünde çalışmayı şöyle anlatmaktadır:
”Üç imparatorluğa payitahtlık etmiş olan İstanbul’un billurlaşmış bir şehir kültürü ve bu şehrin Avrupa’ya ve Dünya’ya örnek olmuş bir temizlik kültürü vardı. Osmanlı’nın 29 Mayıs 1453 yılında İstanbul’u fethinden itibaren şehrin temizliği ve çevreye olan uyarlılıklarının günümüz toplumuna anlatılması gerekmektedir. Okyanusa düşen yağmur taneleri misali asırlardır Türkler elinde nadide bir mücevher gibi el emeği ile işlenen İstanbul ve bu şehrin temizlik kültürü toplumumuz tarafından öğrenilmeli ve yaşanmalıdır. Bu düşünceler ışığında yıllar önce kaleme aldığım Osmanlı dönemi temizlik ve çevre kültürümüzü konu alan “Osmanlı’da Çevre ve Sokak Temizliği” adlı eserimi bir grup kültür gönüllüsü arkadaşlar ile elden geçirerek, yeni konu ve metinler ilave ederek, yeni kaynakları kullanarak farklı bir çalışma olarak sizlerle paylaşmanın mutluluğunu yaşıyorum.

İstanbul, Marmara kıyılarına serpilmiş semtleri, Altın boynuz Haliç’i ve dünyanın en değerli gerdanlığı Boğaziçi ile kâinatın gözbebeği konumundadır. Belde-i Tayyibe’nin asırlar boyunca temiz ve pak kalmasını sağlayan aktörlerin ve bu aktörlerin faaliyetlerinin anlatıldığı bu eser “İstanbul 2010 Avrupa Kültür Başkenti” sürecinde yayınlanmış olması İstanbul’un geçmişte Avrupa’ya örnek olmuş bir konudaki zenginliğini sunmaktadır.

“Şehr-i İstanbul’un Temizlik Kültürü” eseri ile İstanbul’un fethinden itibaren günümüze kadar şehrin temizliğinin hangi aşamalardan geçerek geldiğinin tarihi yer almaktadır. Arayıcı Esnafından, Tanzifat Amelesine, Çöpçüden Temizlik İşçisine geçiş süreçleri ve I.Dünya Savaşı döneminde İstanbul sokaklarına dokunan ilk hanım elleri bayan çöpçülerin dramatik hikayeleri eserde yer almaktadır. Eserin ilerleyen bölümlerinde Cumhuriyet dönemi İstanbul’un temizlik anlayışı ve yapılış şekli yer almaktadır. Son bölümde ise Küçükçekmece Belediyesi örneği ile temizlik işlerinin bir ilçede nasıl yapılığı anlatılmaktadır. Bu eseri İstanbul sevdalılarına ve temizliği her şeyin üstünde tutan çevre dostlarına armağan ediyorum.”
İstanbul Kültür Tarihine ve İstanbul Kütüphanelerine yeni bir eser kazandıran Mehmet Mazak ve çalışma arkadaşlarına başarılarının devamını dileriz…